Bằng chứng khoa học hiện có về Butterbur

Butterbur (Petasites hybridus): Tổng hợp bằng chứng và lưu ý an toàn

Butterbur (Petasites hybridus, còn gọi là Petasites officinalis) là một loài thảo dược đã được nghiên cứu chủ yếu về hai ứng dụng: phòng ngừa đau nửa đầu và giảm triệu chứng viêm mũi dị ứng. Tuy nhiên, bằng chứng hỗ trợ sử dụng ngoài hai chỉ định này còn rất hạn chế, và các lo ngại về độ an toàn đã dẫn đến việc các tổ chức y tế rút lại khuyến nghị sử dụng.

Bằng chứng cho phòng ngừa đau nửa đầu

Hai nghiên cứu lâm sàng ngẫu nhiên, đối chứng giả định, kép kín đã đánh giá hiệu quả của chiết xuất CO2 từ rễ butterbur (thương hiệu Petadolex) trong phòng ngừa đau nửa đầu ở người lớn. Các nghiên cứu này cho thấy chiết xuất rễ butterbur có thể làm giảm tần suất đau nửa đầu khi dùng đường uống ^[1][2].

Dựa trên bằng chứng ban đầu tích cực, Viện Hàn lâm Thần kinh học Hoa Kỳ (American Academy of Neurology) đã từng khuyến nghị butterbur để phòng ngừa đau nửa đầu vào năm 2012. Tuy nhiên, vào năm 2015, Viện đã ngừng khuyến nghị do các lo ngại nghiêm trọng về độ an toàn, liên quan đến sự chứa nạp đầy chất gây độc cho thận và gan từ các sản phẩm butterbur không được kiểm soát chất lượng ^[1][2].

Viêm mũi dị ứng

Chiết xuất lá butterbur cho thấy tiềm năng hữu ích trong giảm các triệu chứng viêm mũi dị ứng khi dùng đường uống. Tuy nhiên, số lượng và chất lượng nghiên cứu hiện tại còn hạn chế để đưa ra kết luận vững chắc về hiệu quả này ^[1][2].

Hạn chế bằng chứng và chỉ định khác

Hiện chưa có đủ bằng chứng khoa học để kết luận về hiệu quả của butterbur đối với bất kỳ bệnh lý nào ngoài đau nửa đầu và viêm mũi dị ứng. Các nghiên cứu về các chỉ định khác đang ở giai đoạn sơ bộ hoặc chưa được thực hiện.

Lưu ý an toàn và chống chỉ định

Cây butterbur tự nhiên chứa các chất gọi là pyrrolizidine alkaloid (PA), có thể gây tổn thương gan và phổi, đồng thời tăng nguy cơ unG thư. Do đó, chỉ những sản phẩm butterbur đã được xử lý để loại bỏ PA và được chứng nhận không chứa PA (PA-free) mới nên được cân nhắc sử dụng ^[1][2].

Một số nghiên cứu, bao gồm cả nghiên cứu trên trẻ em và thanh thiếu niên, đã báo cáo rằng các sản phẩm butterbur không chứa PA dường như an toàn khi dùng đường uống trong tối đa 16 tuần. Tuy nhiên, vẫn có những trường hợp tổn thương gan hiếm gặp liên quan đến các sản phẩm được quảng cáo là không chứa PA ^[1][2].

Các sản phẩm butterbur chứa PA có thể không an toàn khi bôi lên da, vì PA có thể được hấp thụ qua các vết cắt hoặc trầy xước ^[1][2].

Tác dụng phụ và tương tác

Butterbur thường được hấp thu tốt qua đường uống. Các tác dụng phụ có thể bao gồm ợ hơi, tiêu chảy, buồn ngủ, phát ban và khó chịu ở dạ dày ^[1][2].

Butterbur cũng có thể gây phản ứng dị ứng ở những người dị ứng với các loài thực vật liên quan như cỏ phấn hương, hoa cúc, cúc vạn thọ và cúc dại ^[1][2].

Nếu đang sử dụng bất kỳ loại thuốc nào, nên thảo luận với chuyên viên y tế trước khi dùng butterbur, vì một số thảo mộc và thuốc có thể tương tác một cách nguy hiểm ^[1][2].

Thai kỳ và cho con bú

Không nên sử dụng các sản phẩm butterbar chứa PA trong thời kỳ mang thai hoặc khi đang cho con bú, vì chúng có thể gây dị tật bẩm sinh hoặc tổn thương gan ^[1][2].

Hiện có rất ít thông tin về việc liệu sử dụng các sản phẩm butterbar không chứa PA có an toàn trong thời kỳ mang thai hoặc khi đang cho con bú hay không ^[1][2].

Kết luận

Butterbar có tiềm năng hỗ trợ trong phòng ngừa đau nửa đầu và giảm triệu chứng viêm mũi dị ứng, nhưng bằng chứng còn hạn chế và các lo ngại về an toàn đã khiến các tổ chức y tế rút lại khuyến nghị. Bất kỳ quyết định sử dụng nào cũng cần dựa trên sản phẩm không chứa PA và nên được thảo luận với bác sĩ hoặc chuyên gia dược liệu, đặc biệt nếu có các bệnh nền, đang mang thai, cho con bú, hoặc đang dùng thuốc khác.