Cam thảo trong ẩm thực và y học cổ truyền

Giới thiệu chung về Cam thảo

Cam thảo (Glycyrrhiza uralensis Fisch. ex DC.) là dược liệu cổ truyền, trong dược học Đông y đã có nhiều thế hệ sử dụng như gia vị hoặc vị thuốc bổ trong các bài thuốc truyền thống. Rễ và rhizome của cây đã được dùng trong Y đông Trung Quốc hàng ngàn năm nay ^[1]. Loài này được công nhận rộng rãi vừa như thảo dược điều trị bệnh, vừa như chất đường tự nhiên ^[2]. Hiện nay, Cam thảo có vai trò quan trọng trong Y đông Trung Quốc và Nhật Bản, với G. uralensis được coi là loài chính vì lịch sử sử dụng thuốc truyền thống lâu đời ^[3].

Thành phần hoạt chất và hoạt tính dược lý

Trong thành phần hóa học, Cam thảo chứa glycyrrhizin và các flavonoid, những hợp chất có hoạt tính sinh học bao gồm tác dụng chống co thắt và giảm ho ^[4]. Glycyrrhiza uralensis được biết tới với tiềm năng điều trị rộng rãi, đặc biệt hỗ trợ hồi phục cơ bắp và làm chậm sự tiến triển của một số bệnh lý ^[2]. Nghiên cứu đã chỉ ra vai trò chống viêm của cây trong điều trị bệnh lý, ví dụ như ức chế phản ứng viêm trong bệnh thận hẹp thông qua đường tín hiệu FXR/P-gp ^[5].

Các phần thải và nguồn cung mới

Ngoài rễ, các bộ phận không truyền thống như bộ phận mặt trên (aerial parts) chiếm tỷ lệ lớn trong sinh khối cây nhưng thường bị bỏ hủy sau thu hoạch ^[1]. Nghiên cứu đã so sánh hóa học và hoạt tính chống viêm để khám phá tiềm năng của các bộ phận mặt trên như liệu pháp y học ^[1]. Tuy nhiên, do áp lực khai thác quá mức, dân số hoang dã đang suy giảm, cần trồng trọt để ổn định nguồn cung ^[4].

Lưu ý sử dụng an toàn

Dùng liều cao kéo dài có thể ảnh hưởng huyết áp và điện giải — không tự ý dùng liều cao, đặc biệt với người có bệnh tim mạch/huyết áp. Khi cần dùng trường hợp bệnh lý cụ thể, nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia Y dược.