Chasteberry: thành phần và cơ chế tác động
Cập nhật 20/9/2026 · 4 phút đọc · Bài mới
Chasteberry (Vitex agnus-castus) chứa flavonoid, iridoid glycoside, diterpenoid, lignan và 25 hợp chất phenolic, với cơ chế gây chết tế bào ung thư dạ dày, kháng viêm, kháng khuẩn, nhưng cơ chế giảm PMS và tác động nội tiết tả chưa rõ.
Hoạt chất chính và hàm lượng
Chiết xuất chasteberry (Vitex agnus-castus) chứa nhiều lớp hợp chất hoạt chất. Trong số các thành phần đã được xác định, flavonoid, iridoid glycoside, diterpenoid và lignan là những nhóm chính [1]. Ngoài ra, hàm lượng các hợp chất phenolic cũng đóng vai trò quan trọng, với 25 hợp chất phenolic được phát hiện trong chiết xuất metyl alcohol của các bộ phận khác nhau của cây [2]. Những hợp chất này được cho là có liên quan tới nhiều hoạt tính dược lý, bao gồm cả hoạt tính chống oxy hóa [2].
Cơ chế hoạt động đã biết
Một số cơ chế hoạt động của chasteberry đã được đề xuất dựa trên nghiên cứu trên. Nghiên cứu cho thấy chiết xuất hạt chasteberry có thể gây ra tác động chất đốt và kích hoạt apoptosis trong tế bào ung thư dạ dày [3]. Ngoài ra, các hợp chất trong chasteberry còn được báo cáo có hoạt tính kháng viêm, kháng khuẩn, kháng nấm, miễn dịch và chống uncategorized [4]. Tuy nhiên, cơ chế cụ thể liên quan đến việc giảm triệu chứng PMS hoặc ảnh hưởng đến hệ nội tiết tả vẫn chưa được làm rõ hoàn toàn.
Hoạt tính sinh học tiềm năng
Ngoài các tác dụng đã biết, một số nghiên cứu sơ bộ cũng gợi ý tiềm năng hỗ trợ điều trị các rối loạn liên quan đến nội tiết tả. Một số nghiên cứu cho thấy chasteberry có thể giúp giảm triệu chứng mãn kinh và một số trường hợp rối loạn chức năng tình dục, mặc dù bằng chứng còn hạn chế [4]. Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng chất lượng cao để kết luận chắc chắn về hiệu quả điều trị này.
Lưu ý sử dụng
Chiết xuất chasteberry thường được sử dụng an toàn trong thời gian ngắn, với các nghiên cứu cho thấy an toàn khi dùng lên đến 3 tháng [4]. Các tác dụng phụ thường gặp bao gồm buồn nôn, đau dạ dày, tiêu chảy, đau đầu và ngứa [4]. Tuy nhiên, chasteberry có thể không an toàn cho phụ nữ mang thai, đang cho con bú hoặc mắc các bệnh nhạy cảm với hormone như ung thư vú, tử cung hoặc buồng trứng [4]. Nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng nếu có bất kỳ bệnh lý nền nào liên quan.
Nguồn tham khảo
- The genus Vitex: A review — pubmed, 2013
- Phenolic Compound Analysis and Pharmacological Screening of Vitex agnus-castus Functional Parts — pubmed, 2021
- Anticancer Activity of Vitex agnus-castus Seed Extract on Gastric Cancer Cells. — pubmed, 2025
- Traditional Medicinal Uses, Phytochemistry, Biological Properties, and Health Applications of Vitex sp. — pubmed, 2022
Một số nghiên cứu gợi ý rằng chasteberry có thể làm giảm các triệu chứng PMS như đau hoặc căng tức ngực, nhưng cần có bằng chứng chất lượng cao hơn để đưa ra kết luận chắc chắn. Một nghiên cứu cho thấy chasteberry có thể làm giảm tình trạng ra máu kinh nhiều liên quan đến đặt vòng tránh thai (IUD), nhưng bằng chứng có chất lượng thấp. Hiện chưa có đủ bằng chứng đáng tin cậy để biết liệu chasteberry có hỗ trợ điều trị rối loạn chức năng tình dục hoặc vô sinh hay không (nhưng chasteberry có thể không an toàn trong thai kỳ). Một nghiên cứu sơ bộ cho thấy chasteberry có thể cải thiện một số triệu chứng mãn kinh, nhưng cần nghiên cứu thêm để đánh giá hiệu quả tiềm năng này. Các báo cáo ban đầu cho thấy một số chiết xuất chasteberry có thể có tác dụng kháng nấm, nhưng cần thêm nghiên cứu để tìm hiểu tiềm năng này trên người.
Dùng an toàn ngắn hạn (≤3 tháng), tránh ở phụ nữ mang thai, cho con bú hoặc có bệnh nhạy cảm hormone. Tham khảo bác sĩ trước khi dùng nếu có bệnh nền.