Sự thật về Cúc mâm xôi: đâu là hiểu lầm phổ biến?
Cập nhật 20/9/2026 · 4 phút đọc · Bài mới
Cúc mâm xôi có giá trị kinh tế, văn hóa lớn với gen 8,15 Gb, nhiều flavonoid, polysaccharide. Nghiên cứu in vitro, truyền thống cho thấy ức chế tế bào un, chống oxy hóa, chống viêm, bảo vệ tim mạch. Tuy nhiên cơ chế chưa rõ, cần nghiên cứu lâm sàng.
Cúc mâm xôi: Gen và hoạt chất
Cúc mâm xôi (Chrysanthemum morifolium) là loài cúc quan trọng với giá trị kinh tế và văn hóa lớn. Nghiên cứu genom hoàn chỉnh cho thấy giống này có sự kiện ba hóa bộ gen (WGT) và nền tảng gen 8,15 Gb với 27 pseudochromosomes [1]. Giống 'Hangbaiju' từ Zhejiang là biểu đồng của vùng này [2]. Nền tảng gen lớn này liên quan tới sự phức tạp di truyền và khó khăn trong nghiên cứu, đồng thời là cơ sở cho cải tạo gen thông qua hiểu biết về nguồn gốc lai [3].
Tác phẩm chứa nhiều hợp chất hoạt chất như flavonoid và polysaccharide, được xác định bằng kỹ thuật quang học siêu rừng gần đây [2]. Kỹ thuật này cho phép xác định nhanh và không phá hủy nội dung hoạt chất, hữu ích cho nhà sản xuất và người tiêu dùng [2].
Tác dụng sinh học in vitro
Theo nghiên cứu in vitro, flavonoid chiết xuất từ cúc mâm xôi có khả năng ức chế sinh trưởng tế bào Un tiêu hóa MKN45 [4]. Đây là dấu hiệu tiềm năng trong nghiên cứu chống un, tuy nhiên cần nghiên cứu thêm để xác định cơ chế cụ thể và tính an toàn [4].
Tác dụng y dược truyền thống
Lá và cánh dùng trong y dược truyền thống, được ghi nhận tác dụng chống oxy hóa, chống viêm, bảo vệ thần kinh và tim mạch, phòng theo cúm và viêm [4]. Nghiên cứu so sánh thành phần hóa học và hoạt tính kháng sinh, kháng viêm của dầu tinh dầu từ các giai đoạn nở và các bộ phận khác nhau cho thấy dầu có hoạt tính chống S. aureus và P. acnes cũng như giảm viêm tế bào THP-1 [5].
Thông điệp khoa học
Bằng chứng khoa học hỗ trợ một phần các quan niệm dân gian về tác dụng chống oxy hóa, chống viêm và bảo vệ sức khỏe tim mạch của cúc mâm xôi. Tuy nhiên, một số cơ chế hoạt động chưa được giải thích rõ ràng, và cần thêm nghiên cứu lâm sàng để xác nhận hiệu quả điều trị cụ thể. Người dùng nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dược liệu trước khi dùng để phòng hay điều trị bệnh.
Nguồn tham khảo
- Analyses of a chromosome-scale genome assembly reveal the origin and evolution of cultivated chrysanthemum — pubmed, 2023
- Determination of Total Polysaccharides and Total Flavonoids in Chrysanthemum morifolium Using Near-Infrared Hyperspectral Imaging and Multivariate Analysis — pubmed, 2018
- The Maternal Donor of Chrysanthemum Cultivars Revealed by Comparative Analysis of the Chloroplast Genome — pubmed, 2022
- Chrysanthemum morifolium as a traditional herb: A review of historical development, classification, phytochemistry, pharmacology and application. — pubmed, 2024
- Comparative Analysis of Chemical Composition andAntibacterial and Anti-Inflammatory Activities of theEssential Oils from Chrysanthemum morifolium ofDifferent Flowering Stages and Different Parts — pubmed, 2022
Chưa có đủ dữ liệu bằng chứng cho mục này.
Dùng lá, cánh cúc mâm xôi trong trà hoặc thực phẩm chức năng hỗ trợ chống oxy hóa, giảm viêm. Nên tham khảo bác sĩ trước khi dùng điều trị bệnh, đặc biệt là bệnh tim mạch, viêm, cúm.